HayLuon.comHay Luôn
Quay và chụp khoảnh khắc bằng điện thoại

Cách cầm điện thoại không rung khi quay: tư thế, bước đi và điểm tựa có sẵn

Giữ điện thoại ổn định khi quay: tư thế hai tay, bước đi chậm, tựa vào vật có sẵn, chống rung trong máy làm được gì và khi nào cần chân máy, tay cầm.

Young woman filming a lantern-lit riverside street in Hoi An at dusk, both elbows tucked to her chest, phone held steady, seen from behind at waist height, warm lantern glow

Để clip quay bằng điện thoại không rung, bạn cần ba thứ: cầm máy bằng hai tay với khuỷu tay ép sát người, di chuyển thật chậm bằng chân thay vì vung tay, và tựa vào bất cứ vật cố định nào có sẵn. Chống rung tích hợp trong máy giúp được nhiều, nhưng nó chỉ làm phẳng những rung nhỏ; cú giật mạnh do tay vung hay bước chân dồn dập thì không máy nào cứu nổi.

Rung hình là lỗi phổ biến nhất khiến một khoảnh khắc đẹp trở nên khó xem. Người xem có thể bỏ qua hình hơi tối hay màu chưa chuẩn, nhưng cảnh lắc lư liên tục làm họ chóng mặt và lướt đi ngay. Bài này đi từ tư thế cơ bản đến các điểm tựa có sẵn, rồi giải thích chống rung trong máy làm được gì và khi nào đáng sắm thêm dụng cụ.

Tư thế cơ bản: biến cơ thể thành chân máy

Hai tay, không phải một. Cầm máy bằng một tay, nhất là khi vươn tay ra xa, là cách rung nhất. Hai tay giữ hai cạnh máy tạo thành một khung tam giác với ngực, vững hơn hẳn.

Khuỷu tay ép sát người. Kẹp hai khuỷu tay vào sườn hoặc ngực. Lúc này điện thoại tựa vào cả thân người, không còn treo lơ lửng ở đầu cánh tay. Bạn sẽ phải đứng gần chủ thể hơn một chút, nhưng đổi lại hình yên hơn nhiều.

Chân rộng bằng vai, đầu gối hơi chùng. Đứng hai chân song song rộng bằng vai, gối không khoá thẳng. Gối hơi chùng hoạt động như bộ giảm xóc, hấp thụ các dao động nhỏ.

Thở đều và chậm. Khi tập trung, nhiều người vô thức nín thở, rồi hơi thở dồn làm máy giật. Hãy thở ra chậm khi bắt đầu một đoạn quan trọng, giống người bắn cung giữ nhịp thở.

Dùng ống kính chính, đừng phóng to quá mức. Càng phóng to, mỗi rung nhỏ càng bị khuếch đại. Ống kính góc rộng mặc định là ống kính ổn định nhất; muốn chủ thể to hơn, hãy bước lại gần thay vì kéo phóng to.

Bấm quay bằng nút âm lượng hoặc chạm nhẹ. Cú ấn mạnh vào màn hình làm đầu clip giật. Nhiều máy cho phép bấm nút âm lượng để quay, cách này đỡ rung hơn chọc vào màn hình.

Vừa đi vừa quay mà hình vẫn êm

Đi theo một đám rước, đi dọc dãy hàng ở chợ, theo chân em bé chập chững là những cảnh cần di chuyển. Bước chân là nguồn rung lớn nhất, nên cách đi quyết định tất cả.

  1. Giữ tư thế hai tay, khuỷu tay ép sát như đứng yên.
  2. Hạ trọng tâm bằng cách chùng gối nhiều hơn bình thường, như đang đi trong nhà lúc có người ngủ.
  3. Bước ngắn, đặt gót chân xuống trước rồi lăn dần đến mũi chân, để mỗi bước tiếp đất mềm thay vì dậm.
  4. Di chuyển bằng chân và thân, giữ tay và máy cố định với thân người. Đừng lia máy bằng cổ tay.
  5. Khi cần đổi hướng, xoay cả người từ hông thay vì xoay tay, và xoay chậm hơn bạn nghĩ là cần thiết.
  6. Nếu phải lùi, hãy nhờ một người đi cạnh đặt tay lên vai bạn để dẫn đường. Lùi một mình khi mắt nhìn màn hình rất dễ vấp, nhất là trên đường làng, bậc thềm, bờ ruộng.

Đi theo kiểu này mỏi chân hơn đi thường, nên hãy chia thành nhiều đoạn ngắn từ mười đến hai mươi giây thay vì một đoạn dài vài phút. Đoạn ngắn dễ giữ êm và cũng dễ cắt ghép hơn khi sửa.

Điểm tựa có sẵn quanh bạn

Chân máy tốt nhất đôi khi là thứ ngay bên cạnh. Khi cần một cảnh tĩnh hoàn toàn, hãy nhìn quanh tìm chỗ tựa trước khi rút chân máy ra.

  • Tường, cột nhà, thân cây: áp vai hoặc cạnh máy vào để khoá một trục rung.
  • Lan can thấp, bậc thềm, thành ghế: đặt hai cổ tay lên, máy tựa theo.
  • Mặt bàn: dựng máy vào cốc, lọ gia vị, chồng sách, quay cảnh bữa cơm từ một góc cố định.
  • Ba lô, túi xách: đặt trên đầu gối khi ngồi, kê máy lên túi để có điểm tựa mềm.
  • Đầu gối khi ngồi xổm: chống khuỷu tay lên đầu gối, cách chụp cảnh thấp như đàn kiến kéo mồi hay giọt sương trên lá.
  • Cửa sổ xe đang dừng: tựa máy vào thành cửa, nhưng không quay khi đang tự lái xe.

Khi tựa vào lan can, thành cầu, mép kè hay mép ban công cao, giữ máy bằng cả hai tay hoặc đeo dây cổ tay. Đừng tì người ra ngoài lan can để lấy góc rộng hơn. Ở những chỗ đó, đánh rơi máy là chuyện nhỏ so với nguy cơ mất thăng bằng.

Chống rung trong máy làm được gì và không làm được gì

Điện thoại có thể có hai kiểu chống rung. Kiểu thứ nhất là chống rung quang học, trong đó ống kính hoặc cảm biến được gắn trên một cơ cấu nhỏ có thể dịch chuyển để bù cho rung tay. Kiểu thứ hai là chống rung điện tử: máy ghi một khung lớn hơn khung bạn thấy, rồi dùng phần mềm dời khung hiển thị ngược chiều rung, nên hình trông đứng yên. Nhiều máy kết hợp cả hai.

Chống rung điện tử có cái giá. Vì phải dành phần mép để dịch chuyển, khung hình bị cắt hẹp lại một chút. Ở các chế độ chống rung mạnh mà một số máy có, khung còn hẹp hơn và độ nét có thể giảm. Khi thiếu sáng, chống rung điện tử đôi khi tạo hiện tượng vật thể nhoè trong khi khung hình vẫn đứng, vì máy giữ được khung nhưng không giữ được vệt mờ trong từng khung.

Điều quan trọng nhất cần nhớ là chống rung trong máy được thiết kế cho rung nhỏ và đều, như rung tay khi đứng hay nhịp bước chân nhẹ. Nó không chữa được cú giật mạnh, cú lia máy vội, hay cú vấp chân. Tư thế đúng và bước đi êm vẫn là nền móng; chống rung chỉ là lớp hoàn thiện. Bạn nên vào cài đặt quay video xem máy mình có chế độ chống rung nào và thử bật, tắt để thấy khác biệt khi đi bộ.

Khi nào đáng sắm thêm dụng cụ

Phần lớn khoảnh khắc thường ngày không cần dụng cụ gì. Nhưng nếu bạn hay quay một loại cảnh nhất định, một món đồ nhỏ có thể tiết kiệm rất nhiều công.

Dụng cụHợp vớiLưu ý
Chân máy mini để bànTua nhanh, quay bữa cơm, quay đôi tay làm việc từ một gócNhẹ, rẻ; kiểm khả năng chịu gió nếu đặt ngoài trời
Chân máy cao có kẹp điện thoạiQuay sân khấu, buổi lễ, cả nhóm ngườiHỏi ban tổ chức chỗ được đặt, đừng chắn tầm nhìn người khác
Tay cầm chống rung có động cơVừa đi vừa quay thường xuyên, quay theo đám rước, quay trẻ chạyCần sạc pin và học cách cân bằng máy trước khi dùng
Gậy cầm tay có chân mởĐi du lịch, quay nhóm bạn, vừa cầm vừa dựng đượcĐừng vươn gậy ra lan can, mép vực hay qua đầu đám đông
Dây đeo cổ tayQuay gần nước, trên thuyền, ở chỗ caoRẻ mà giữ được máy khỏi rơi

Flycam là chuyện khác hẳn: nó cho góc nhìn từ trên cao rất ổn định, nhưng việc bay chịu sự quản lý của nhà nước về vùng trời, khu vực cấm bay và thủ tục cấp phép. Trước khi định bay ở đâu, hãy hỏi cơ quan quản lý có thẩm quyền và ban quản lý địa điểm, đừng dựa vào lời truyền miệng về độ cao hay khu vực được bay.

Lia máy và theo chủ thể cho mượt

Lia máy là xoay máy sang ngang hoặc lên xuống để theo một chủ thể hay quét một cảnh rộng. Đây là động tác hay làm hỏng clip nhất sau bước đi, vì người mới thường lia quá nhanh và dừng đột ngột. Người xem cần thời gian để nhìn; một cú quét ba giây qua cả cánh đồng chỉ để lại một vệt màu nhoè.

Cách lia êm là xoay cả thân trên từ hông, giữ tay và máy cố định với ngực. Trước khi bấm, đứng hướng mặt về phía điểm kết thúc của cú lia, rồi xoay người về điểm bắt đầu. Khi quay, cơ thể sẽ tự nhiên trở về tư thế thoải mái ở cuối, nên đoạn cuối cú lia êm và chắc thay vì gượng gạo. Giữ hình đứng yên khoảng hai giây ở đầu và ở cuối mỗi cú lia, để khi cắt ghép bạn có chỗ chuyển cảnh.

Khi theo một chủ thể chuyển động, như con cò bay ngang ruộng hay em bé đạp xe, nên để chủ thể dẫn và máy đi theo với khoảng trống phía trước nó. Đừng cố giữ chủ thể ở chính giữa từng khoảnh khắc; một chút lệch tự nhiên dễ xem hơn những cú giật chỉnh liên tục. Nếu chủ thể quá nhanh, lùi ra xa và dùng khung rộng hơn, vì ở khoảng cách xa chuyển động trên màn hình chậm lại và bạn dễ theo kịp.

Sửa rung sau khi quay: cứu được đến đâu

Nhiều trình sửa video, kể cả loại có sẵn trong máy, có chức năng làm ổn định lại clip đã quay. Phần mềm phân tích chuyển động giữa các khung rồi dời và phóng to hình để bù. Với clip rung nhẹ, kết quả thường khá tốt. Với clip rung mạnh, máy phải phóng to nhiều nên hình mất nét, và có thể xuất hiện hiện tượng hình bị uốn cong như thạch ở các cạnh thẳng.

Vì vậy cách nghĩ đúng là phòng hơn chữa. Một clip được quay êm từ đầu luôn đẹp hơn một clip rung được sửa lại. Khi đã lỡ có clip rung, hãy thử làm ổn định trên một bản sao, giữ bản gốc, rồi so sánh. Nhiều khi chỉ cần cắt đúng ba giây êm nhất trong một clip dài đã đủ để giữ lại khoảnh khắc.

Cuối cùng, một chút rung tự nhiên không phải là lỗi. Clip quay cảnh chợ đông, cảnh trẻ chạy nhảy, cảnh hội làng mang một nhịp sống mà khung hình đứng im tuyệt đối đôi khi làm mất đi. Mục tiêu không phải hình bất động như tranh, mà là người xem không bị chóng mặt và không bị kéo sự chú ý ra khỏi khoảnh khắc chính.

Câu hỏi thường gặp

Bật chống rung trong máy có làm hình xấu đi không?

Có thể làm khung hình hẹp lại một chút vì máy dành phần mép để bù rung, và ở chế độ chống rung mạnh thì độ nét có thể giảm. Đổi lại hình êm hơn nhiều khi đi lại. Bạn nên quay thử hai chế độ để so trên chính máy mình.

Vì sao phóng to khi quay thì hình rung hơn?

Khi phóng to, khung hình chỉ là một phần nhỏ của cảnh, nên mỗi cử động nhỏ của tay bị khuếch đại lên nhiều lần trên màn hình. Muốn chủ thể to hơn mà hình vẫn yên, hãy bước lại gần thay vì kéo phóng to.

Không có chân máy thì quay tua nhanh hay cảnh tĩnh thế nào?

Hãy kê máy lên vật cố định có sẵn như bậc thềm, mặt bàn, ba lô, rồi chèn thêm đồ để máy không trượt. Có thể dựng máy vào một cái cốc hoặc chồng sách. Quan trọng là không chạm tay vào máy trong suốt lúc quay.

Tay cầm chống rung có động cơ có cần thiết cho người thường không?

Không bắt buộc. Nếu bạn chỉ quay khoảnh khắc trong gia đình, tư thế đúng cộng chống rung trong máy là đủ. Tay cầm có động cơ đáng sắm khi bạn hay vừa đi vừa quay trong thời gian dài, như theo đám rước hay quay các chuyến đi.

Có nên vừa lái xe máy vừa quay không?

Không. Quay khi đang điều khiển xe làm bạn mất tập trung và vi phạm quy định giao thông về sử dụng điện thoại khi lái xe. Nếu muốn có cảnh đường đi, hãy dừng xe ở nơi an toàn hoặc để người ngồi sau quay và giữ máy chắc bằng dây đeo.

Clip bị rung nặng có cứu được không?

Trình sửa video có chức năng làm ổn định giúp được với rung nhẹ. Rung nặng thì khi sửa máy phải phóng to nhiều, hình mất nét và các cạnh có thể bị uốn. Thường cách tốt nhất là cắt lấy vài giây êm nhất thay vì cố cứu cả clip.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138